نگاهی به مدل رفتار رسانهای ترامپ در جنگ رمضان
#معصومه_نصیری ـ مدرس و پژوهشگر سواد رسانهای
در جنگ رمضان در کنار کنش رسانهها، مسوولان کشورهای طرف درگیری خود تبدیل به رسانه شدند و ترامپ به عنوان بیش فعال رسانهای این نبرد شناخته میشود. در بررسی رفتار رسانهای او چند مولفه اصلی دیده میشود:
۱: روایت «قدرت مطلق» پیش از تثبیت واقعیت میدانیترامپ معمولا قبل از روشن شدن نتایج نهایی، پیروزی را در سطح رسانهای اعلام میکند. در جریان درگیری با ایران نیز بارها از عباراتی مانند «نابودی توان نظامی» یا «پایان قریبالوقوع جنگ» استفاده کرد. این روش یک هدف دارد و آنهم ساختن تصویر «کنترل اوضاع» حتی وقتی میدان جنگ هنوز سیال است.
۲: ترکیب تهدید و مذاکره در یک چرخه رسانهاییکی از ویژگیهای ثابت ترامپ این است که همزمان دو پیام متضاد را منتشر میکند؛ تهدید به حمله بیشتر یا اعلام آمادگی برای توافق. در پرونده ایران نیز از یک سو مقامهای دولت او از آمادگی برای ازسرگیری حملات سخن گفتند و از سوی دیگر خود ترامپ مرتب از نزدیک بودن توافق و آتشبس صحبت میکند. این تاکتیک نوعی «فشار روانی رسانهای» محسوب میشود؛ یعنی طرف مقابل دائماً میان ترس از تشدید جنگ و امید به توافق قرار بگیرد.
۳: شخصیسازی کامل بحراندر بسیاری از دولتها، سخنگویان، وزارت خارجه یا نهادهای امنیتی روایت رسمی را هدایت میکنند. اما در مدل ترامپ، خود او به مرکز داستان تبدیل میشود. در پوشش رسانهای جنگ نیز بخش بزرگی از خبرها حول این محور میچرخید که ترامپ چه گفت؟، ترامپ چه تصمیمی میگیرد؟ یا ترامپ با چه کسی مذاکره میکند؟؛ در نتیجه، بحران از یک منازعه ژئوپلیتیک به یک نمایش سیاسی شخصمحور تبدیل میشود.
۴: اشباع خبری و تغییر دستور کارترامپ سالها از یک تاکتیک استفاده کرده است. این روش بر تولید مداوم خبر و اظهارنظرهای جنجالی برای اینکه رسانهها ناچار شوند روی موضوعاتی که او مطرح میکند تمرکز دارد. در جنگ رمضان نیز موضوعاتی مثل تغییر رژیم، توافق بزرگ، کنترل تنگه هرمز، نابودی برنامه هستهای و… بهطور مداوم در مرکز چرخه خبر قرار گرفتند.
بنابراین مدل رسانهای ترامپ در این جنگ را میتوان ترکیبی از «اعلام پیروزی پیش از تثبیت نتایج»، «ترکیب همزمان تهدید و مذاکره»، «شخصیسازی بحران»، «تسلط بر چرخه خبر» و «استفاده از جنگ روایتها برای اثرگذاری بر افکار عمومی» دانست که در این مسیر اخبار جعلی بازوی جدی اقدام رسانهای بودند. در این مدل، رسانه صرفا ابزار اطلاعرسانی نیست؛ بلکه بخشی از میدان نبرد محسوب میشود.
انتهای پیام
